27 feb 2013

Gouden Boekenuil 2013 - shortlist

Vandaag werden volgende 5 auteurs genomineerd die zullen meedingen naar de felbegeerde prijs van 25.000,00 € en een kunstwerk van Philip Aguirre, prijs die zal uitgereikt worden op 4 mei 2013 in Kunstencentrum Vooruit in Gent.  


Pier en Oceaan - Oek de Jong


 
Oek de Jong schreef acht jaar aan deze omvangrijke autobiografische familieroman. Het verhaal begint in 1952, niet toevallig het geboortejaar van de schrijver, en eindigt in 1971, als de negentienjarige jongeman aan zijn seksuele ontwaken een volwassen dimensie heeft gegeven. Ondertussen is een hele resem personages aan de lezer verschenen: de ontgoochelde moeder die een lesbische vriendschap uit de weg ging voor een leven met man en kinderen, de praatgrage en afwezige vader en de vrijgevochten oom-fotograaf. ‘Pier en Oceaan’ is een psychologisch realistische roman met veel aandacht voor zintuiglijke waarneming en sfeer.

De man zonder ziekte - Arnon Grunberg


 
Arnon Grunberg houdt ervan om zijn personages figuurlijk – soms ook letterlijk – tot op hun vel uit te kleden, hen van alle illusies te beroven, en hen te laten spartelen in een zinloos universum. Ook in ‘De man zonder ziekte’ is dat het geval. Een jonge architect stuit op de grenzen van de menselijke waardigheid en autonomie, als hij opdrachten krijgt in Irak en Dubai. De architectuur wordt samen met hem ontmaskerd. Arnon Grunberg gebruikt in ‘De man zonder ziekte’ de actualiteit om zijn gelijkmoedig cynische blik op deze wereld te laten vallen.

                   

                     Ons kamp - Marja Vuijsje



 
'Ons Kamp' is het verhaal van een progressieve joodse bakkersfamilie, de familie van Vuijsje zelf. Als overtuigde sociaal-democraten streefden ze ernaar moderne en aangepaste Nederlanders te zijn en vonden ze de joodse identiteit achterhaald. Maar toen de oorlog uitbrak, drukten de Neurenberger rassenwetten een stempel op al wie joods was. Wie onderdook kon aan de nietsontziende destructie ontsnappen, wie afwachtte werd gedeporteerd en vermoord. De verhalen van de kampen blijven ook jaren nadien als demonen rondwaren in de joodse families. Ook het Palestijns-Israëlisch conflict doet de gemoederen geregeld oplaaien. Marja Vuijsje heeft een diepgaand beeld geschetst van de opkomst en lotgevallen van vier generaties Nederlandse Joden.

Dit zijn de namen - Tommy Wieringa


 
‘Dit zijn de namen’ bevat twee verhalen die tot elkaar naderen en elkaar in het slot ontmoeten. Het ene verhaal vertelt de vreselijke lotgevallen van een groep illegale zwervers die door gewetenloze smokkelaars een eindeloze prairie worden opgestuurd. In het andere verhaal wil een Oost-Europese politie-officier, die zich een joods deuntje uit zijn jeugd herinnert, zich bekeren tot het Jodendom. Zijn gesprekken met ‘de laatste rabbi’ zorgen voor diepe ernst en prachtige humor. ‘Dit zijn de namen’ leest als een moderne parabel over geloof, wreedheid en xenofobie.


                 Post Mortem - Peter Terrin


 
Beroemde schrijvers zijn vaak bang voor hun toekomstige biografen. In ‘Post Mortem’ voert Peter Terrin zo’n biofobe schrijver ten tonele. Emiel Steegman besluit voor het eerst zijn leven als grondstof voor een boek te gebruiken. Hij gruwt van de gedachte dat, als hij nu zou sterven, zijn dochtertje hem uit een biografie zal leren kennen. In het ruime eerste deel van de roman lopen het leven van Emiel Steegman en dat van zijn personage T, werkelijkheid en fictie, door elkaar. Maar wanneer zijn dochtertje in een coma raakt, legt Steegman zijn fictief alter ego T het zwijgen op en tikt op een oude Olivetti het verslag van de pijnlijke en dramatische dagen. ‘Post Mortem’ is een aangrijpende maar ingewikkelde roman, met knappe observaties en op een discrete wijze “unheimlich”.


    25 feb 2013

    Haruki Murakami - De broodjesroofverhalen

    In de reeks kortverhalen die begeleid worden door de surrealistische tekeningen van de Duitse kunstenares Kat Menschik, is De broodjesroof-verhalen het tweede couplet. Normaal gezien gaat het om verhalen die reeds aan bod kwamen in eerdere verhalenbundels en nu extra in de verf worden gezet. In dit geval is dat half de waarheid. De tweede broodjesroof had ik al gelezen in De olifant verdwijnt, een prima verhalenbundel die ik vorig jaar las. De broodjesroof is echter een apart inleidend verhaal dat nooit eerder werd vertaald. Hierin schetst Murakami het verhaal waar De tweede broodjesroof naar verwijst en wordt het graantje gezaaid van de latere paranoia, waarbij een pasgetrouwd koppel een McDonalds-restaurant overvalt en dertig big macs eist.

    De link tussen beide verhalen moet u zelf maar ontdekken. Ik zou al snel te veel prijsgeven. De broodjesroofverhalen zetten in ieder geval een mooie traditie verder. Murakami's mooiste verhalen gebundeld in een klein kunstwerkje. De broodjesroof-verhalen zijn niet van hetzelfde kaliber als Slaap, maar de bundeling van deze twee met elkaar verbonden verhalen zal niet misstaan in de boekenkast van menig fan en verzamelaar.

    Özkan Akyol - Eus

    Eus is de jongste van drie zonen uit een niet traditioneel Turks gezin. Vader is een norse man die niet veel opheeft met traditionele waarden. Hij laat geen kans onbenut om de boel te belazeren en leeft van een uitkering. Hij gaat niet naar de moskee en zuipt de hele dag. De zonen worden op jonge leeftijd uitgezonden om een baantje te zoeken, waarbij hij de zuurverdiende centen voor zichzelf houdt. Zo dwingt hij zijn kinderen en ook Eus om zelf in hun onderhoud te voorzien. Op niet altijd even legale wijze verdienen ze zelf wat zakgeld voor het in de zakken van hun vader verdwijnt. Vanaf vader met pensioen is en regelmatig naar Turkije trekt, kan Eus zich bevrijden om zelf een leven op te bouwen.

    Als puber doet Eus het niet zo slecht. Net als zijn broers is hij een goede leerling en vindt hij ook aansluiting bij het Nederlandse klootjesvolk. Niet dat het zijn beste vrienden worden, maar door zijn minder strikte opvoeding aanvaarden ze hem meer. Op school loopt hij achter bij de meisjes. Met schade en schande doet hij de nodige ervaring op, maar al gauw stoot hij op een barrière. De vrome Turkse meisjes willen pas seks na het huwelijk, terwijl de Hollandse sloeries het zomaar weggeven. Eus start een opleiding aan de Hogeschool, maar enkel om de toelage te incasseren. Hij heeft immers onder druk van zijn vader Turis een baantje als afwasser aangenomen.

    Zijn broer Kosta komt op de proppen met het plan een groots Turks feest te organiseren, waar traditionele Turkse muziek wordt gedraaid. Al bij de eerste editie wordt duidelijk dat ze een gat in de markt hebben gevonden. Het leven loopt een jaar op rolletjes en Eus vindt ook een vaste Turkse vriendin. Als ze besluiten niet te wachten met seks tot het huwelijk, loopt het echter fout en verbreekt ze de relatie. Kort daarop worden Eus en zijn broers verstoten door hun vader, waardoor de familiebanden verbrokkelen en Eus op zichzelf is aangewezen.

    Er volgt een bevlogen periode van drank en seks. Eus geeft uiteindelijk zijn baantje op bij het restaurant en scharrelt rond met diverse meiden. Alles loopt goed tot hij één van hen, Meltem, zwanger maakt. Tot overmaat van ramp blijkt ze getrouwd te zijn met een traditionele Turk die hen beiden met de dood bedreigt. Eus moet naar Turkije vluchten tot de storm is overgewaaid.

    Terug in Nederland acht Eus de tijd rijp om wat poen te verdienen. Zijn beste vrienden kweken ondertussen weed of doen aan afpersing. Via zijn broer Kosta kan Eus terecht als chauffeur bij diens schoonfamilie, een bende zigeuners. Ze houden er een lucratieve business op na; ze schuimen namelijk handelszaken in Europa af om hen van hun inkomsten te beroven. Voor Eus het goed en wel beseft, zwemt hij in het geld, tot de dag dat de politie aan zijn deur staat.

    Eus is een semi-biografische schelmenroman die prima het midden houdt tussen camp en literair vakmanschap. Het verhaal is erg geloofwaardige door de kleurrijke personages en het veelvuldig gebruik van slang. Een leuk detail is dat elke stad wordt omschreven en niet bij naam genoemd, bv. Koekstad, Lichtstad, ...
    Özkan Akyol brengt met zijn debuut een doorleefd verhaal vanuit de Turkse achterbuurten, maar haast achteloos worden er grotere topics aangehaald zoals interraciale verhoudingen, het uitmelken van vadertje staat en de rol van familie en geloof in het dagelijkse leven.

    22 feb 2013

    Boeken van mijn vrouw : Charles Lewinsky - Terugkeer ongewenst

    Terugkeer ongewenst is het deels waargebeurde, deels fictieve levensverhaal van de Joodse acteur, entertainer en regisseur Kurt Gerron, die in de jaren twintig en dertig grote triomfen vierde in Berlijn. In 1933 vlucht hij voor de nazi’s en belandt via Wenen en Parijs in Nederland, waar hij onder andere optreedt in de Joodsche Schouwburg in Amsterdam en meewerkt aan verschillende Nederlandse speelfilms. Samen met zijn vrouw Olga wordt hij in 1943 geïnterneerd in Westerbork en van daar gedeporteerd naar Theresienstadt, waar de SS hem vraagt een film te maken waarin het vernederende gettobestaan wordt voorgesteld als een paradijs. Weigeren betekent transport naar Auschwitz, meewerken betekent verraad aan zichzelf en aan zijn kunst. Dit duivelse dilemma vormt de kern van dit adembenemende boek, dat tevens een betoverende en tegelijk tragische liefdesgeschiedenis is.

    Een fascinerende roman over de macht van het geweten, de kracht van de liefde en de desastreuze wending van de geschiedenis. (bron : awbruna.nl)

    20 feb 2013

    Het groeiende succes van boekentrailers

    Boekentrailers zijn nog een vrij recent fenomeen, maar winnen gaandeweg aan populariteit. Kanalen als You Tube zijn daar uiteraard niet vreemd aan. Het handelsmerk boekentrailer bestaat al sinds 2003, maar pas de laatste jaren kunnen we spreken van een echte boem.

    Een zoekactie op Google levert miljoenen resultaten op, een bewijs dat de boekentrailer aan een flinke opmars bezig is en de term blijft kleven. De manier waarop ze gemaakt zijn, verklaart tevens hun succes. Trailers moeten in de eerste plaats doen voor boeken wat die andere filmpjes doen voor films: volk lokken.

    Hierbij de knappe boekentrailer van De gebroeders Sisters van Patrick Dewitt.

    18 feb 2013

    Denis Johnson - Treindromen



    Denis Johnson is een mediaschuwe, weinig bekende auteur die door zijn collega's echter op handen wordt gedragen. Zijn novelle Treindromen werd genomineerd voor de prestigieuze Pullizer Prize, waarvoor echter geen van de drie kandidaten werd weerhouden. In dit kleinood ligt het leven vervat van Robert Grainier, een dagloner in het snel veranderende Amerikaanse Westen van het begin van de twintigste eeuw. Johnsons stugge vertelstijl is typerend voor de harde tijd waarin Grainier zijn leven tracht op te bouwen. Hij huwt pas op late leeftijd en enkele jaren later verliest hij zijn gezin in een bosbrand op het stukje grond dat hij met moeite had bijeengespaard.
     
    Zoekend naar een oorzaak voor dit onrecht graaft hij in zijn verleden. Er was die akelige periode dat hij samen met enkele collega’s een Chinese arbeider probeerde te lynchen, omdat hij een diefstal had gepleegd. De aanslag op zijn leven mislukte, maar Robert meent dat de man hem heeft vervloekt. Er was ook die tijd dat hij als tiener een stervende zwerver liet stikken. Robert meent dat God meer dan reden genoeg heeft om hem te straffen.
     
    Robert Grainier blijft zijn verdere leven in de ban van het verlies van vrouw en kind en waart rond tussen de assen van zijn vroegere thuis. Hij krijgt visioenen van zijn verloren familie, maar zal hen niet terugkrijgen. In één van die visioenen vertelt zijn vrouw Gladys dat hun dochter Kate is ontkomen aan de vlammen. Ze is opgegroeid bij de wolven en waart door de bossen als het wolfsmeisje dat de omwonenden danig schrik aanjaagt.
     
    Tot zijn tachtiger jaren blijft Robert ter plaatse en bouwt hij een nieuwe hut op de resten van hun vroegere huis. In de winter gaat hij werken om zijn proviand te vergaren. Het werk dat hij vroeger deed, kan hij met de jaren niet meer aan.  Hij was toen werkzaam in het bouwen van grote werken, zoals bruggen, om treinverbindingen tot stand te brengen. Het waren immers barre tijden en menig arbeider verloor het leven.De jaren hebben echter zijn lichaam gesloopt en later zal hij vracht vervoeren voor de plaatselijke bevolking van Bonners Ferry.
     
    Deze korte roman zit vol met rake personages en mooie verhalen, maar de verteller is kort van stof. Elk verhaal stikt van de poëzie en is zwanger van betekenis. Maar welke plaats je deze vertellingen in het geheel geeft, mag je zelf beslissen. Treindromen is een verhaal dat aanzet om meermaals herlezen te worden.

    15 feb 2013

    Longlist Europese Literatuurprijs 2013 bekend

    Mr. Gwyn, De verliefden en Suikertand zijn enkele van de 21 titels op de longlist van de Europese Literatuurprijs 2013. Dertien Nederlandse en Vlaamse kwaliteits-boekhandels selecteerden de beste romans uit het aanbod van in 2012 in vertaling verschenen Europese literatuur. De prijsuitreiking zal begin september plaatsvinden.

    De volgende eenentwintig titels zijn genomineerd voor de longlist:

    Lionel Aso van Martin Amis,
    Mr Gwyn van Alessandro Baricco
    Limonov van Emmanuel Carrère
    De trofee van Mircea Cartarescu
    Fantoomliefde van Aminatta Forna
    Rug aan rug van Julia Franck
    Het paradijs, opgroeien na de val van de muur van Andrea Hanna Hunniger
    In tijden van oorlog van Alexis Jenni
    Liefde van Karl Ove Knausgård
    Coyote van Hari Kunzru
    Zola Jackson van Gilles Leroy
    Terugkeer ongewenst van Charles Lewinsky
    Coupé nr 6 van Rosa Liksom
    Herinneringen van Torgny Lindgren
    Suikertand van Ian McEwan
    Het boek Henry van Hilary Mantel
    De verliefden van Javier Marías
    Steen op steen van Wieslaw Mysliwski
    In tijden van afnemend licht van Eugen Ruge
    Verdriet van de engelen van Jón Kalman Stefánsson
    Leren bidden in het tijdperk van de techniek van Gonҫalo M. Tavares

    De Europese Literatuurprijs bekroont de beste Europese roman die in het afgelopen jaar in Nederlandse vertaling is verschenen en wordt in 2013 voor de derde keer uitgereikt. Eerder ging de prijs naar Marie NDiaye’s roman Drie sterke vrouwen en naar Alsof het voorbij is van Julian Barnes.

    De prijs bestaat uit een geldbedrag van €10.000 voor de schrijver van het bekroonde boek en € 2.500 voor de vertaler. De shortlist zal in mei bekend worden gemaakt, de winnaar in september.